TP.HCM đang hiện thực hóa dự án “Phát triển kè sông và kinh tế dịch vụ ven sông” với mong muốn hành lang sông Sài Gòn sẽ trở thành “mặt tiền” mang nét đặc trưng của TP.HCM.

Việc huy động sự tham gia của các nguồn lực ngoài ngân sách và người dân ven sông hưởng thụ kết quả dự án là một nhiệm vụ không hề dễ dàng đối với những người thực hiện.

Ông Nguyễn Anh Tuấn – trưởng ban quản lý quy hoạch tổng thể Bộ Kế hoạch và Xây dựng TP.HCM – trao đổi về phương hướng triển khai dự án với Tuổi Trẻ.

Cách nào để người dân không bị đẩy ra “bên lề” khi Nhà nước thực hiện đề án phát triển kinh tế dịch vụ ven sông?

– Nội dung dự án đa dạng, người sử dụng đất ven sông có thể tham gia dưới nhiều hình thức khác nhau.

Các hoạt động phát triển dịch vụ hiệu quả cần có các biện pháp khuyến khích thích hợp.

Một số khu vực ven sông vẫn là đất nông nghiệp, còn ruộng lúa, nhà vườn như Củ Chi, Hokemon được quy hoạch thành khu sinh thái du lịch nhà vườn, làm hành lang xanh và phục vụ du lịch. Các chức năng hạ tầng dịch vụ đường sông.

Ở những khu vực này, người dân có thể tự kinh doanh dịch vụ du lịch, xây dựng homestay, câu cá giải trí …

* Quy hoạch 1/2.000 ven sông Sài Gòn hiện nay có đủ để thực hiện đề án?

– Điều kiện cần để phát triển dịch vụ du lịch chuyên nghiệp ven sông Sài Gòn là được quy hoạch hợp lý, phục vụ không chỉ cho thành phố mà còn cho cả đô thị.

Quy hoạch hành lang ven sông Sài Gòn đã có ý tưởng, cần gắn với chiến lược phát triển kinh tế địa phương và hành lang dịch vụ kinh tế ven sông, kết hợp với xây dựng và phát triển thương hiệu, có chính sách hỗ trợ phù hợp.

Người dân có thể bán đất hoặc nhận cổ phần của dự án và hưởng thành quả quy hoạch và phát triển kinh tế của dịch vụ ven sông.

* Hiện chưa có quy định để người dân và doanh nghiệp cùng góp vốn như ông nói. Đề án có đề xuất cơ chế nào không?

– Một số quy định đang được rà soát, điều chỉnh để tạo ra các kênh pháp lý phù hợp hơn. Chẳng hạn, quy định hành lang bờ sông hiện nay là cách bờ 30m và 50m.

Tuy nhiên, từ góc độ nhu cầu dịch vụ ven sông, có thể có một số tuyến sông yêu cầu trên 50m đất, nhưng dự án cần được vận hành sát tuyến sông để đáp ứng nhu cầu phát triển và sử dụng các nguồn tài nguyên khác nhau. Dịch vụ, không gian, cảnh quan nổi bật, sử dụng hiệu quả quỹ đất.

Tại Singapore, thực thi là ưu tiên hàng đầu của chính phủ khi thực hiện các kế hoạch xây dựng nhà ở.

Quá trình thực hiện cho phép các cơ quan có thẩm quyền quyết định những vấn đề mà pháp luật không điều chỉnh hoặc không nhất quán. Trong quá trình đó, các quy định của pháp luật được nghiên cứu và điều chỉnh cho phù hợp. Nó cũng là một thực hành để tham khảo.

Thành phố Hồ Chí Minh có thể có cơ chế đặc thù cho phép phát triển thử nghiệm các bước đột phá. Do đó, các dự án phát triển có thể được thực hiện với việc tham khảo các mô hình nói trên để đáp ứng nhu cầu của thời đại.

Khi thực hiện, thành phố báo cáo Thủ tướng những vướng mắc hoặc cần có cách tiếp cận khác với quy định hiện hành. Thủ tướng Chính phủ và các bộ ngành xem xét, cho ý kiến ​​về giải pháp.

Nếu cách làm của thành phố có hiệu quả, nó sẽ là cơ sở để xây dựng, bổ sung và hoàn thiện các chính sách, quy định tổng thể. Lịch sử phát triển cho thấy, TP.HCM là nơi thử nghiệm và vận dụng các chính sách đổi mới, phát triển thành công và tạo đột phá.

* Đề án đề xuất về một tổ chức hợp tác công tư để cùng thực hiện. Mô hình này cụ thể ra sao?

– Tôi đã có dịp đến thăm một dự án hợp tác công tư tại thành phố Montpellier, miền Nam nước Pháp. Ban quản lý dự án bao gồm đại diện của chính quyền địa phương, chính phủ và các công ty tư nhân.

Cơ cấu tài trợ dự án có quan hệ đối tác công tư rất rõ ràng. Khi ban điều hành quyết định đầu tư, nguồn lực tư nhân trong ban điều hành phản hồi rất nhanh do cơ chế tài chính linh hoạt, thay vì phải trải qua nhiều quy trình, thủ tục phê duyệt như vốn đầu tư công. Đây là một chế độ tối đa hóa lợi thế tài nguyên.

Dự án “Phát triển sông và Kinh tế dịch vụ ven sông” xác định vị trí và tầm nhìn của sông Sài Gòn là xương sống của một hành lang xanh đô thị hấp dẫn và giàu bản sắc.

Phương hướng ưu tiên phục vụ phát triển kinh tế được thể hiện trong việc hoạch định và triển khai các chính sách, kế hoạch thực hiện.

Các vụ, đơn vị liên quan đã rà soát các quy định của ngành và có những điều chỉnh tương ứng. Ngoài ra, các chiến lược phân kỳ cần được thực hiện một cách hợp lý và hài hòa. Công việc hài hòa, suôn sẻ.

Ví dụ, ở trung tâm thành phố, nếu cầu đi bộ được xây dựng ở Thủ Thiêm, thì ở phía Thủ Thiêm, công trình có mục đích liên tục phát triển và phát huy các chức năng hạ tầng của các công trình và hoạt động tổng hợp. Hoạt động đô thị … Đồng bộ, điều phối, kết nối các công trình, dự án, hình thành chuỗi hoạt động kinh tế, dịch vụ ven sông.

Khu vực tư nhân sẽ tham gia vào các dự án cụ thể, tài trợ cho các hoạt động nghiên cứu, lập kế hoạch …

* Lâu nay có nhiều đề án, dự án, kế hoạch khai thác sông Sài Gòn thường dừng lại trước câu hỏi về nguồn lực? Vậy giờ thì nguồn lực từ đâu thực hiện đề án này?

– Trong điều kiện nguồn lực có hạn, việc đầu tư xây dựng Hành lang sông Sài Gòn là dự án lớn, cần huy động nguồn lực của toàn xã hội.

Cần đánh giá các nguồn lực quốc gia và thiết lập các kênh và cơ chế pháp lý để huy động vốn từ mọi thành phần trong xã hội.

Việc phân hóa đầu tư cho các giai đoạn, dự án trọng điểm sẽ trở thành động lực, tiền đề để kích hoạt giá trị gia tăng, từ đó tạo ra lợi nhuận bền vững, đáp ứng nhu cầu đầu tư xây dựng và mỹ quan đô thị. Khu vực sông Anacostia (Mỹ) và Lyon (Pháp) có các phương án khác nhau dựa trên thế mạnh cụ thể của từng địa điểm và đã thành công.

Bên cạnh những kinh nghiệm đó, nếu nhà nước đầu tư tốt hạ tầng ven sông sẽ làm tăng giá trị đất hai bên bờ. Vì vậy, cần thiết lập cơ chế để quản lý và phát triển hiệu quả giá trị đất để phục vụ các dự án hạ tầng.

Theo bài phỏng vấn của Dương Ngọc Hà thực hiện
Nguồn: Báo Tuổi Trẻ
Tổng hợp: Địa Ốc Phú Thành